Het nu tweejaarlijkse festival Jazz Middelheim is toe aan zijn vijfentwintigste editie. Het is feest en er zijn naast de hoofdtent in het gezellige Park Den Brandt nog vele randactiviteiten gepland waarover later meer.

Het begon eerst in De Singel met een feestelijke opening rond 17h00. Als feestelijke inzet een aartsmoeilijk stuk van componist en dirigent Peter Vermeersch en zijn 12 bassisten. Daarna sprak huidig VRT radiodirecteur Frans Ieven , ook een gewezen bassist, de genodigden toe. Het doel van de openbare omroep is om verzuring tegen te gaan door cultuur met een grote C voor te stellen als een gemeenschappelijk gebeuren waarin jazz gewoon leuk is. Ook de niet-jazz fanaat voelt zich op zijn gemak. Er is geen zichtbare security en geen moeilijke toestanden, een gemoedelijk publiek en zomerse gezelligheid in een mooi groen park. Daar gaat de Vlaming voor.

Gitarist Freddy Sunder nam het woord en haalde herinneringen op en bracht hulde aan zijn twee 'brothers in music' , de onlangs overleden Middelheim stichter Elias Gistelinck en Etienne Verschueren, bekend van de gewezen BRT Big Band. Van Elias leerde hij de klassieke compositie en van Etienne de jazzharmonie en orchestratie. Freddy Sunder noteerde alles zorgvuldig op honderden bierviltjes (die hij trouwens nog steeds bezit).

We zagen een fragment uit de film 'Just friends' waarin heel wat bassisten samen spelen rond de markt van Antwerpen. De bas als de fundering en draagsteen… en net daarom zijn er dus bassisten gekozen voor deze opening.

De 12 bassisten, aangevuld met drummer Jan De Haas speelden twee stukken o.l.v. opperbassist Jean Warland.

Daarna een grappige noot van acteur Bert André die een conférence brengt uit een 23 jaar oud theaterstuk van P. Süskind over de bas : 'De bas valt altijd op en staat strak recht. De bas is als een dik oud wijf, lelijk, plomp en een misbaksel. Het is een marteling om je vingers tegen te snaren te moeten drukken en je krijgt vingerkloven. Een solo doen op een bas is kloterij.' Niet letterlijk te nemen dus en afgesloten wordt er met een hulde aan de verzamelde bassisten. Daarna volgen nog twee swingende stukken van het verzamelde basgebeuren.

Ondertussen wat uitgelopen  begaven we ons snel naar Park den Brandt waar 'De Frisse Wind' zich opmaakt om stipt om 19h00 te beginnen. Daarvoor werden de kids & co getracteerd op drie ukulele’s waarin op ludieke wijze liedjes van Django Reinhardt, Benny Goodman en tunes van Laurel & Hardy ten gehore werden gebracht.

Het eerste concert in de hoofdtent van de Frisse Wind is een aangename afwisseling van muziekstijlen waaraan ieder wat heeft. Een aangepaste video projectie met bewegende beelden, teksten en live beelden geeft het geheel meer bekijks. Deze toen jonge snaken van de Belgische jazz en nu enorm geprezen namen nu ‘revanche’ op het uitgewaaid concert van 1989. Erik Vermeulen op piano bijt de spits af in een lang stuk aangevuld met saxen Frank Vaganée, Kurt Van Herck, Erwin Vann en  Jeroen Van Herzeele. Jan de Haas is drummer van dienst... Daarna een mooi duostuk van Rony Verbiest (bandoleon) en Marc Godfroid (schuiftrombone). Volgt de bekende groep 'The Acoustics' van Frank Vaganée met hun eigen bassist Jos Machtel en drummer Martijn Vink. Dan krijgen we een vegetarisch stuk impovisatie met 'groenten en tomaten' van Erik Vermeulen en Jeroen Van Herzeele.

Het was nog eens leuk Jan De Haas bezig te zien op vibrafoon en kalimba in het stuk  'Ladies in Mercedes' van Steve Swallow.  Ook het experimentele solostuk van Erwin Vann op sax met bijbehorende electronische effecten is gewaagd doch verteerbaar. 'Jazz there is no question.'  In 'Two feathers'  soleren Erik en Jeroen in duo op experimentele wijze. We hebben dorst en honger gekregen. De drank en eet- bonnetjes zijn nu simpeler gehouden dan vorige editie en dat is maar goed ook.
De drukte komt daarna pas op goed gang voor onze trots en peetvader Toots Thielemans .

'A smile and a tear', een uitdrukking van Toots destijds en nu filmtitel en gelegenheidsband om de club  Montmartre in Copenhagen te huldigen. De pianist en filmproducer Nils Lan Doky verfilmde de geschiedenis van deze wereldbekende club. Deze film gaat eveneens in première in De Singel. De muzikanten kwamen er één voor één bij. In het derde nummer kwam de elektrische violist Didier Lockwood op. Daarna kwam de bejaarde Johnny Griffin uit Chicago op(a jack ass mother fucker) Tenorsax en persoon waarmee je niet wil vergeleken worden. Verbluffend in ballad en bebop aangevuld met de virtuose Toots. Daarna nog een vrolijke strakke Zweedse (geen blondine) Lisa Nilsson met een paar zwoele jazz ballads en natuurlijk de Toots tune 'Bluesette'.  Op het einde nog twee klassieke bisnummers met 'Autumn leaves' en 'The shadow of your smile'. Na het concert merkten we op dat de tent maar voor drie kwart gevuld was. Donderdag en dus ook nog werkdag voor de meesten denken we dan...
Nadien konden we nog een vol uur genieten van het voltallige Brussels Jazz Orchestra in de inkomhal van De Singel. Dit after hours-concert was de smaakmaker voor de jamsessies in de artiestenfoyer van De Singel. Het BJO speelde bekende nummers uit hun CD’s en enkele nieuwe stukken in een mooi sfeerverlichte inkomhal voor zo’n 100-tal opgekomen liefhebbers. Daar mogen ze nog meer van dat fraais programmeren. Wat betreft de jamsessies,wel...die  zullen we de volgende dagen dan maar gaan volgen...

Op naar een volgende festivaldag.
(MP)

LUQUE'S Middelheim commentaar

(Luque)